OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Ad覺yaman elikhan T羹t羹n羹

Ad覺yaman elikhan T羹t羹n羹

T羹t羹n kelimesinin dier isimleri iseNicotiana, Tobacco, Tabac olarak ge癟mektedir.Patl覺cangiller familyas覺nda olan t羹t羹n, bilindii gibi sigara yap覺m覺nda kullan覺lan bir bitkidir.Sigara yap覺m覺nda kullan覺lan t羹t羹n bitkisinin yapraklar覺d覺r.Bir y覺ll覺k otsu bir bitkidir.

Haziran-Austos aylar覺 aras覺nda pembemsi renkli癟i癟eklera癟an, 0,75-1,5 m boylar覺nda, bir y覺ll覺k k羹lt羹r bitkisidir. G繹vdeleri dik, silindir eklinde, t羹yl羹 ve yap覺kanl覺d覺r. Yapraklar saps覺z veya k覺sa sapl覺, b羹y羹k oval, t羹yl羹 ve yap覺kan, 繹zel kokulu ve ac覺 lezzetlidir. i癟ekler tepede salk覺m durumunda bulunurlar.

T羹p eklinde, pembemsi-k覺rm覺z覺 renkli, t羹yl羹 ve be sivri dili 癟i癟eklere sahiptir.Meyveleriuzunca ve oval ekilli k羹癟羹ktohumludur.

T羹t羹n Hakk覺nda K覺sa Bilgiler

Yetitirildii Yerler :Anayurdu Amerika olan bir bitkidir. T羹rkiyenin genellikle Ege b繹lgesinde ve az miktarda G羹neydou Anadoluda yetitirilir.

T羹rkiyede t羹t羹n ekimi yap覺lan b繹lgeler unlard覺r:

  • Ege b繹lgesi(Akhisar,S繹ke,Manisa,Denizli,Emecivar覺).
  • Karadeniz b繹lgesi(Erbaa, (Bafra,Samsun,Amasya,Trabzoncivar覺).
  • Trakyab繹lgesi (Kean,K覺rklareli癟evresi).
  • Marmara B繹lgesi(Bal覺kesir,Bursa,Bolu,襤zmit癟evresi).
  • Dou Anadolu b繹lgesi Ad覺yaman Malatya,Bitlis,Diyarbak覺r,Mu,Hakkari).

Toplanmas覺 Saklanmas覺 :Austostan Kas覺ma kadar yapraklar覺 alttan 羹stte doru s覺rayla toplan覺r, kurutulur ve hafif 覺slat覺ld覺ktan sonra t羹t羹n fabrikalar覺na sat覺l覺r.

Bilinen Bileimi :Yapraklar覺nda tanen, zamk, niasta, re癟ine ve nikotin vard覺r. Tohumlar覺 ya bak覺m覺ndan zengindir.

T羹t羹n羹n Kullan覺ld覺覺 Yerler

T羹t羹n yapraklar覺ndatanen,zamk,niasta,re癟inevealkaloitlerbulunur. Bu alkaloitler i癟inde miktar覺 en fazla olanNikotinalkaloididir ve k繹t羹 kokuludur. T羹t羹n yapra覺ndan haz覺rlanan inf羹zyonlar (% 1lik) v羹cut parazitlerine kar覺 s羹r羹lmek suretiyle kullan覺labilir. Nikotinin s羹lfat tuzlar覺 zirai m羹cadeledeb繹cek 繹ld羹r羹c羹olarak, yapraklar覺 keyif verici olarak sigara imalinde kullan覺l覺r. Ayr覺ca t羹t羹n yapra覺 繹zel bir ekildefermenteedilerek kokuland覺r覺l覺p, toz edilerek enfiye ad覺 verilen keyif verici ve aks覺rt覺c覺 bir 羹r羹n elde edilir.

T羹t羹n tohumlar覺 ya bak覺m覺ndan zengindir. Yerli t羹t羹nlerimizdeki ya oran覺% 35-45 kadard覺r. T羹t羹n ya覺 boya vesabunsanayiinde kullan覺l覺r , zehirli madde ta覺maz.

Bir keyif bitkisi olan t羹t羹n羹n, d覺 羹lkelere satt覺覺m覺z 羹r羹nlerin aras覺nda 繹nemli bir yeri vard覺r. Ayr覺ca T羹rkiye t羹t羹n 羹retiminde ABD, Brezilya, in ve Hindistandan sonra 5. s覺rada yer al覺r. Memleketimizdeki t羹t羹n end羹strisi olduk癟a gelimi olup,Tekelineli alt覺nda ticareti yap覺lmaktad覺r. T羹t羹n en 癟oksigaravepurohalinde kullan覺lmaktad覺r. Bu sebeple memleketimizdeSamsun,Tokat,Bitlisve襤stanbulda sigara fabrikalar覺 kurulmu ve halen 羹retimi yap覺lmaktad覺r. Sigara ilk olarak 19. y羹zy覺l sonlar覺nda 襤ngiltere ve Amerikada yap覺lm覺 ve oradan yay覺lm覺t覺r.

T羹rkiyedeDevlet 襤statistik Enstit羹s羹verilerine g繹re, 1990da 290.000 hektarl覺k t羹t羹n alan覺ndan 275.000 bin ton 羹r羹n elde edilmitir. Bal覺ca t羹t羹n ekim alanlar覺Ege,Karadeniz,G羹neydou AnadoluveMarmarab繹lgelerindedir.

T羹t羹n 羹retimi yapan bal覺ca 羹lkelerAmerika,in,Brezilya,Hindistan,T羹rkiye, 襤talya,Yunanistan,Fransa,EndonezyaveBulgaristand覺r.

T羹t羹n ve Sigaran覺n Zararlar覺

* ncelikle sigaran覺n en b羹y羹k zarar覺n覺 %10-15 kilo eksiklii ve zeka gerilii ile anne karn覺ndaki bebek g繹r羹r.

* T羹t羹n i癟inde bulunan Karbonmonoksit, Nikotin, Katran gibi zararl覺 maddeler akcier kanseri bata olmak 羹zere, solunum sistemi hastal覺klar覺ndan olan bronit ve amfizeme gibi hastal覺klara neden olur. 襤癟ilen her sigara sizi kansere bir ad覺m daha yaklat覺r覺r. Sigara i癟enlerde akcierlerin doal savunma sistemi bozulur ve buda enfeksiyon kapma riskini art覺r覺r.

* Sigarada bulunan Karbonmonoksitin kandaki oksijeni yok etmesiyle damarlarda kolestrol depolan覺r ve bunun neticesinde kalp krizi riski artar.

* Yemek borusu ve midede 羹lser, kanama ve kanser oluumu artar. Pankreas kanseri riski fazlala覺r. Sigara i癟en erkeklerin i癟meyenlere oranla daha fazla mesane kanserine yakaland覺klar覺 g繹r羹lmektedir.

* Sigara i癟enlerin ellerinde ve parmaklar覺nda sararmalar ve t覺rnaklar覺nda k覺r覺lmalar g繹r羹lmektedir.

* Sigara kol ve bacak damarlar覺nda 癟eitli hastal覺klara neden olur. zellikle, damarlardaki t覺kan覺kl覺k nedeniyle ancak organlar覺n kesilmesiyle tedavi edilebilen(Burger) hastal覺覺 oluur.

* A覺z kokusu, di ve di eti hastal覺klar覺, di kayb覺 ve tat alma duyusunda bozulmalar g繹r羹l羹r.

* Beyin h羹crelerinin 繹l羹m羹ne ve haf覺za zay覺fl覺覺na(Alzheimer) sebep olur.

* Koku alma duygusu azal覺r.

* Sigara i癟en bayanlarda rahim ve yumurtal覺k k覺s覺rl覺覺,erken menopoz ve rahim kanseri gibi tehlikeler g繹r羹l羹r.

* G繹zlerde katarakt yada k繹rl羹k meydana gelebilir.

* V羹cutta yorgunluk,ruhsal gerilim,a覺r覺 stres ve uykusuzluk g繹r羹l羹r.

* Cinsel organlarda iktidars覺zl覺k, ereksiyonda azalma ve d繹llenme yetersizlii meydana gelir.